SON DAKİKA HABERLER
EKONOMİ HABERLERİ

Orta Doğu’da Çatışma Emtia Piyasalarını Vuruyor: Fiyatlar Sıçradı

Orta Doğu’da Çatışma Emtia Piyasalarını Vuruyor

İsrail-Amerikan saldırısının İran’a karşı başlatılmasının üzerinden geçen 25 günlük süreçte, Hürmüz Boğazı üzerindeki arz kesintileri küresel emtia piyasalarında fiyat oynaklığını artırıyor. Şirket haberine göre, başta petrol ve doğal gaz olmak üzere; gübre, petrokimya türevleri ve alüminyum sektörleri bu süreçten en fazla etkilenen kalemler arasında yer alıyor.

Coface sektör ekonomisti Simon Lacoume, konuya ilişkin değerlendirmesinde Orta Doğu’daki tırmanışın piyasaları sert etkilediğini belirterek, “Çatışmanın kilitlenip kilitlenmeyeceği, değer zincirinin aşağı yönlü kısmındaki mevcut şokun boyutunu belirleyecek” ifadesini kullandı.

Enerji ve Petrol Fiyatlarında Keskin Artış

Katar’daki Ras Laffan gaz kompleksine düzenlenen saldırılar enerji emtialarında ek bir fiyat artışını beraberinde getirdi. Geçen hafta varil başına 119 dolarla zirve yapan Brent petrol, bir ay içinde yüzde 50 değer kazandı. Ancak bu artış bölgelere göre farklılık gösteriyor; Umman DME ham petrolü 160 doların üzerine çıkarken, ABD WTI petrolü 100 dolar seviyelerinde seyrediyor.

Çatışmanın uzamasıyla birlikte maliyet artışları değer zincirinin geneline yayıldı. ABD’de perakende benzin fiyatları galon başına 3,96 dolarla tarihi zirveye ulaşırken, Asya’da dizel fiyatları üç katına çıkarak varil başına 256 dolara ulaştı. IATA verilerine göre küresel jet yakıtı fiyatları da bu süreçte iki katına çıktı.

Doğal Gaz ve Petrokimya Piyasalarında Kırılganlık

Artış doğal gazda da görülüyor. Avrupa’da gaz vadeli işlem kontratları (Hollanda TTF endeksi) bir ayda yüzde 85 yükselerek megavat saat başına 55 avroya çıktı; Asya referans fiyatı (LNG Japonya/Kore Marker) aynı dönemde iki katına çıktı ve bu durum ithalatçı piyasaların kalıcı kırılganlığını yansıtıyor.

Buna kıyasla ABD piyasası arz kesintilerine daha az maruz görünüyor. Buna rağmen ABD Henry Hub fiyatı güçlü bir yukarı yönlü baskı altında (aylık bazda yüzde 36 artış); bu durum enerji gerilimlerinin halihazırda küresel ölçekte yayıldığını gösteriyor.

Sonuç olarak birçok petrokimyasal bileşiğin fiyatları katlanarak artıyor.

Körfez ülkeleri, tüm plastik endüstrisi için kritik olan petrokimyasal ürünlerin Asya’daki başlıca tedarikçileri konumunda. Singapur’da naftanın tonu 1.000 dolara ulaştı; bu, çatışmanın başlangıcından bu yana yüzde 60’ın üzerinde artış anlamına geliyor.

Hürmüz Boğazı’ndaki gerilim ve Asya’daki tarihsel olarak düşük stok seviyeleri (2 ila 3 hafta), polimer fiyatlarını (polipropilen, polietilen, polistiren, PVC) şimdiden yükseltti. Bu durum artık tüm değer zinciri boyunca yayılma riski taşıyor.

Bu eğilim, bakır ve nikel cevherinin liçi için temel bir girdi olan kükürdü de etkiliyor. Tek bir ayda yüzde 25’lik fiyat artışı, Şili, Demokratik Kongo Cumhuriyeti ve Endonezya gibi bu girdiye yüksek ölçüde bağımlı madencilik üreticilerini risk altına sokuyor.

 

Yazar

İLGİLİ HABERLER

Exit mobile version
Powered by  GDPR çerez uyumluluğu
Gizliliğe genel bakış

Bu web sitesi, size mümkün olan en iyi kullanıcı deneyimini sunabilmek için çerezleri kullanır. Çerez bilgileri tarayıcınızda saklanır ve web sitemize döndüğünüzde sizi tanımak ve ekibimizin web sitesinin hangi bölümlerini en ilginç ve yararlı bulduğunuzu anlamasına yardımcı olmak gibi işlevleri yerine getirir.

Kesinlikle gerekli çerezler

Çerez ayarları tercihlerinizi kaydedebilmemiz için kesinlikle gerekli çerezler her zaman etkin olmalıdır.